عرفان و حکمت

عرفان و حکمت در پرتو قرآن و عترت
تبیین عقلی و نقلی عرفان و حکمت و پاسخ به شبهات

صفحه‌اصلیدانشنامهمقالاتپرسش پاسختماس با ما

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه پانزدهم، عشق و محبت.

کتاب «اکسیر محبّت حسینی»، کتابی کاملاً متفاوت دربارهٔ عشقی کاملاً متفاوت، جدیدترین اثر استاد گرانقدر حجةالاسلام والمسلمین وکیلی منتشر شد.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه چهاردهم، ولایت اهل بیت علیهم السلام.

کمال‌الدین مسعود خُجندی معروف به شیخ کمال و بابا کمال از عارفان و شاعران پارسی‌گوی قرن هشتم هجری و از دست پروردگان شیخ نجم‌الدین کبری است که در صحبت آن عارف بزرگ به مرحله کمال معنوی رسید. و از بزرگان مشایخ خوارزم شد.

سعدالدین محمد حموی از عرفای قرن هفتم و استاد شیخ عزیز نسفی و از مریدان و خلفای شیخ نجم الدین کبری و شهاب الدین عمر سهروردی است. وی در کتاب محبوب المحبین و مطلوب الواصلین معتقد است: «اطلاق اسم ولی بعد از حضرت محمد صلی‌الله‌علیه‌وآله به طور مطلق و یا مقید به کسی دیگر جایز نیست مگر به حضرت امیرالمؤمنین و اولاد معصوم او علیهم السلام»

بیانات حجةالاسلام و المسلمین حاج شیخ حمید پارسانیا در نشست تخصصی علم دینی.

امکان علم دینی، روایی علم دینی، سودمندی علم دینی و بایستگی علم دینی، چهار پرسش ما قبل المبادی (پیشاپیش انگاره) هستند که اگر پاسخ مثبت پیدا کنند سخن گفتن از علم دینی و هر آنچه به او تعلق می‌گیرد روا می‌شود.

شهاب الدین سهروردی مشهور به شیخ اشراق عارف و فیلسوف بزرگ قرن ششم است که در ۳۳ سالگی با پایه‌گذاری مکتب فلسفی حکمت اشراق توانست نوآوریهای بسیار مهمی در فلسفه اسلامی ارائه دهد. مهمترین منبع ما در شرح حال وی مطالبی است که شمس الدین محمد شهرزورى (یکی از شارحین آثار وی) در «نزهة الارواح و روضة الافراح» گزارش نموده است. دکتر سید حسین نصر که آثار شیخ اشراق را در مجموعه چهار جلدی مصنفات شیخ اشراق گردآورده است. در ابتدای جلد سوم مطالب شهرزورى را همراه با ترجمه مقصودعلى تبريزى عیناً نقل کرده است.

مجموعه چهار جلدی کتاب «علم دینی؛ از چیستی تا چگونگی» اثر حجت‌الاسلام و المسلمین استاد وکیلی، در چهار پنجره، سعی در نگاهی نو و دقیق به چیستی و قلمرو دین، پاسخ به شبهات موضوع علم دینی، الزامات فقهی و اصولی و الگوی تولید علم دینی دارد.

با حضور ویدئوکنفرانسی آیة‌الله رشاد و حجةالاسلام و المسلمین پارسانیا و حضور حجةالاسلام و المسلمین رهدار. با رونمایی از دوره چهار جلدی کتاب «علم دینی؛ از چیستی تا چگونگی» اثر حجت‌الاسلام و المسلمین استاد وکیلی.

عنقاء، عنقای مُغرِب و سیمرغ، آن ذات بحت و وجود صرف است که از آن به «عالم عمی» و «کنز مخفی» و «غیب الغیوب» و «ذات ما لا اسم له و لا رسم له» تعبیر کنند. تجلّی ذاتی را عرفاء تعبیر به «عنقا» و «سیمرغ» می‌نمایند چه او موجودی است که هرگز صید احدی نخواهد شد.

مدرسه فلسفه و فقه و حدیث «صبح توحید» با ارائه درس خارج فقه تربیتی و درس علم النفس صدرایی حجت الاسلام و المسلمین استاد وکیلی به همراه مبحث فلسفه مقدماتی و حدیث شناسی حجت الاسلام و المسلمین تولایی آغاز به کار کرد.

شطح‌ (شطحیه، شطحیات یا شطحات) عبارت‌ است‌ از کلمه‌ای‌ که‌ بر آن‌ بوی‌ سبکی‌ و شتاب‌ و ادّعای‌ بیجا موجود است‌؛ و کم‌ اتّفاق‌ می‌افتد که‌ از محقّقین‌ پیدا شود. شَطَحیّات‌ کلماتی‌ را گویند که‌ از سالک‌ مجذوب‌ در حین‌ استغراق‌ مستی‌ و سُکْرِ وَجْد و غلبهٔ شوق‌ صادر می‌شود که‌ دیگران‌ طاقت‌ شنیدن‌ آن‌ نکنند؛ و او خود نیز اگر از حالت‌ مَحْو به‌ هوشیاری‌ صَحْو آید از آنگونه‌ گفتار ناهنجار اظهار کراهت‌ و انکار نماید.

حظیرة القدس (حَظیرةُالقُدْس) جای پروردگار است و برای ملاقات او باید بدانجا رفت و چون خداوند پاک و طاهر است، بنابراین در آنجا هم هیچ رِجس و ناپاکی راه ندارد.

نعمت‌ و نعیم در حقیقت‌ همان‌ ولایت‌ خداوند است‌، نعمت‌ عبارت‌ است‌ از چیزی‌ که‌ با طبع‌، ملایم‌ بوده‌ و طبع‌ از قبول‌ آن‌ امتناع‌ نکند، انسان‌ در هر چه‌ تصرّف‌ کند و آن‌ را در سلوک‌ حضرت‌ باری‌ و قرب‌ او و پیدا کردن‌ رضا و محبّت‌ او به‌ کار بندد، آن‌ نعمت‌ است‌، و اگر به‌ عکس‌ عمل‌ کند آن‌ نعمت‌ به‌ نقمت‌ بر می‌گردد.

سالک باید در طول روز خلوت با خدای خود داشته باشد؛ به این صورت که در علاوه بر نمازهای یومیه و نماز شب و بیداری بین الطلوعین، ساعاتی را خصوصا قبل از غروب، با حال تواضع رو به قبله نشسته و در جائی خلوت، به خداوند توجه کرده و به یاد او باشد.

درسنامه علم لغت جدیدترین کتاب علمی-حوزویِ برگرفته از دروس استاد معظم حجت‌الاسلام والمسلمین وکیلی منتشر شد.

چرا باید نسبت به دیگران تواضع داشته باشیم؟ انسان اگر توحید را خوب حس بکند و بفهمد که امانت دار است در این عالم، و از خودش استقلالی ندارد، خود به خود ریشه تکبر در وجود انسان می‌سوزد.

مهلت ثبت نام: ۲۸ شوال (۳۱خرداد)، آغار دوره: اول ذی‌القعده (۳ تیر).

آیا این کتاب مخالف نظر همه مراجع و اهانت به بزرگان است؟ آیا اظهار نظر در چنین مساله‌ای بر خلاف نظر بزرگان و اهانت به آنها و به این معنی نیست که برای دیگران حرم حرمت ندارد؟ اگر مراجع مخالف بودند پس چرا مثل بانکداری اعلام نکردند؟

اگر واقعا حرم‌ها در شفابخشی عدل بیمارستان‌ها هستند، اولا چرا تجربیات عینی نشان نمی‌دهد که افراد به حرم بروند و در حرم شفاء بگیرند؟ ثانیا اگر حرم‌ها عدل بیمارستان‌ها است پس بیمارستان‌ها را تعطیل کنیم و افراد بروند حرم‌ها و زیارت‌گاها و در آنجا شفا بگیرند؟

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه سیزدهم، معرفت نفس شاهراه وصول به حضرت حق.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه دوازدهم، بیانی جامع پیرامون فناء ذاتی از علامه طهرانی.

عنوان پارادوکس دروغگو در سنت اسلامی تحت عنوان «کل کلامی کاذب» مطرح شده منتهی منطقدانان ما جواب قابل توجهی بدان نداده اند.

قرآن در هیچ جا نقش زن در ایجاد نطفه را نفی نکرده به علاوه در برخی از آیات به آن اشاره شده است چنانچه در قرآن آمده است: ما او را از آب نطفه مختلط خلق کردیم و دارای قوای چشم و گوش گردانیدیم‌.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه یازدهم، اشاره اجمالی به فناء فی الله و تجلی ذاتی در آثار و بیانات علامه طباطبایی.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه هفتم، ادامه اشاره اجمالی به فناء فی الله و تجلی ذاتی در آثار و بیانات بزرگان.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه نهم، ادامه فناء فی الله و تجلی ذاتی در بیان میرزا جواد آقا ملکی تبریزی.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه هفتم، اشاره اجمالی به فناء فی الله و تجلی ذاتی در آثار و بیانات بزرگان.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه ششم، هدف در مکتب عرفانی چیست؟

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه پنجم، مکتب عرفانی نجف از دیدگاه مقام معظم رهبری.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه چهارم، خطر سلوک خودسر، بعلت پرخطر بودن مسیر عرفان می‌توان از راه دیگری معرفت کسب کرد؟

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه سوم، فطری بودن عرفان، آشنایی با بزرگان و ضرورت شناخت مکتب عرفانی نجف.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه دوم.

سلسله جلسات معرفی مکتب عرفانی نجف، حجة الاسلام والمسلمین تولائی، جلسه اول.

حکمت متعالیه و جهان معاصر؛ مصاحبه با حجة الاسلام والمسلمین تولائی به مناسبت بزرگداشت مرحوم ملاصدرا.

معمولاً مدعیان روشن فکری دینی این طور وانمود می‌کنند که مستدل سخن می‌گویند و از خرافات و کلمات بی‌اصل و اساس اجتناب می‌کنند ولی انسان گاهی در یک نوشته یا مصاحبه کوتاه با حجم بسیار زیادی از خرافه‌های به ظاهر علمی مواجه می‌شود که گوینده بر آن‌ها تأکید کرده و قسم هم می‌خورد.

نام حسن بصری (ابوسعید حسن بن ابی‌الحسن یسار البصری‌) در میان مشایخ بسیاری از سلاسل صوفیه به عنوان کسی که از امیرالمؤمنین علیه‌السّلام خرقه گرفته و امام کلمه توحید را به او تلقین نموده است به چشم می‌خورد. همچنین اگر در روایاتی که اهل سنت در فضائل اهل بیت علیهم‌السلام (به ویژه مقام عرفانی ایشان) نقل نموده‌اند نظری بیافکنیم در سند بسیاری از آنها با نام حسن بصری بر می‌خوریم.

برای فهم عمیق از دنیا باید سراغ خالق آن رفت و توصیف او را شنید.

این زندگانی دنیا که ما با آن طرف هستیم، یک امر ارزشی است یا یک امر غیر ارزشی؟

عالم آخرت الآن موجود است و فهم آن از انسان معمولی پوشیده است که آیات مبارک قرآن در آن پرده بر می دارد.

طبق آیات مبارک قرآن آخرت منزلگاه آرامش،زندگی واقعی، چهره دیگر این دنیا،وسیع تر و برتر از دنیا است که الآن موجود است.

عالم دنیا لایۀ رویین حقائق عالم است. عالم آخرت لایۀ درونی همین حقائق است. دنیا عبارت است از آن مقداری که ما در زمان زنده بودنمان از حقائق عالم می توانیم دریافت کنیم. بعد از این که از عالم دنیا رفتیم، ما از پس پردۀ همین موجودات آگاه می شویم که آن می شود «الدار الآخرة» و حضور در آن عالم می‌شود «الحیاة الآخرة».

وقتی انسان وارد عالم آخرت می شود می بیند همۀ آن چه که تا به حال مستقل از خدا می دید، وابستۀ به خدا، پرتوِ پروردگار و تجلی خداوندست. در آن جا می فهمد که در تمام عمرش با امور غیر واقعی و اعتباری زندگی کرده و باید از این ها عبور می کرده و به آن واقعیت اصیل می رسیده اما در اعتبارات متوقف شده بود.

دين از طرف پروردگار آمده است تا سلسله اعتباریات (امور غیر واقعی و خیالی) انسان را در حدودى كه براى انسان منفعت دارد و مانع از ترقى و تكامل او نمى‌ گردد محدود و معين كند. بسيارى از آنها را كه به درد او نمى خورد بلكه او را به جهنم مى‌ كشد از دست او بگيرد و يک رشته دستوراتى كه انسان را به عالم هستى و حيات مى‌ رساند به او تعليم كند.از لوازم زندگی الهی قیچی کردن رشتۀ اعتباریاتی است که به امر حقیقت منجر نمی شود.

علامه طباطبایی (ره) معتقدند دنیا طوری است که انسان در معرض اوج خیالبافی نسبت به آن است و اعتبارات آن را باور می‌کند. و وقتی باورش کرد، به شدت به آن تعلق پیدا می کند. پس علت تعلق به دنیا همین مرتبۀ چهارم اعتبار و خیالبافی است .

بسیار تاسف بار است که یک توپی سه بار از میان دو آهن رد شود و یک بار از میان دو آهن دیگربا این وجود دنیایی مشغول به آن هستند.

اسلام دین حق است. در دین حق تفریح هم باید در راستای انسان سازی باشد. برخی فقها هم تنقیح مناط کردند و کاراته، تکواندو و ورزش های رزمیِ بی خطر را ملحق به کشتی و بعضاً تمام مهارت های مورد نیاز برای فضای نظامی را ملحق به تیراندازی و اسب سواری کردند. ولی بدون تعصب، واقعاً فوتبال به درد کجای عالم میخورد؟! بازی کردن برای مؤمن هیچ توجیهی ندارد، دیدنش که به طریق اولی به هیچ دردی نمی خورد.

بحث معاد از بحث هایی است که ریزه کاری‌ها و فروعات فراوانی دارد و بسیار مورد سوال نوجوانان و جوانان قرار می گیرد و از طرفی چون پیچیدگی خاصی داشته، معمولاً نتوانسته‌اند پیام حقیقی کتاب و سنت را دریافت کنند و تقریری دقیق و مطابق کتاب و سنت از آن ارائه دهند.

تحقیق درباره آخرت به صرف احتمال ضرورت عقلی پیدا میکند.

اگر بداند که با ترک معاشرت، آنها از معصیت، مرتدع مى‌شوند لازم است از باب نهى از منکر ترک معاشرت کند و اگر احتمال مى‌دهد که با معاشرت و‌ نصیحت و موعظه، مى‌تواند آنان را از معصیت باز دارد، معاشرت نماید.

ایشان شدّت نور ذات و نزدیک بودن آن را علّت باطل بودن اندیشه و تفکّر در ذات می‌داند و به همین دلیل نور ذات را سیاه دانسته است.

اولا کلام الله معنادار است ثانیاً کلام الله خارج از مکانیزم و فرآیند شهودهای دیگر نیست ثالثاً اثبات حجیت و عصمت کلام الله قوامش به شهادت صاحب این کلام است، کسی که صاحب این شهود الهی است پیامبر اکرم است که همه نشئات را در ایشان حضور دارند لذا اهل عرفان از آن تعبیر می‌کنند به کشف اَتّم محمدی.

کتاب «علم دینی؛ از چیستی تا چگونگی» اثر حجت‌الاسلام و المسلمین وکیلی
عناوین برگزیده
فهرست عناوین دانشنامه بر اساس حروف الفبا
آ-ابپتثجچحخدذرزژسشصضطظعغفقکگلمنوهی