عرفان و حکمت
صفحه‌اصلیدانشنامهمقالاتپرسش پاسختماس با ما

نویسنده:
بهاءالدین خرمشاهی

الف

الف از رمزهای عرفانی و کنایه از توحید و وحدت یا ذات احدیت دارد. نفس رحمانی در تعین اول حالت نقطه‌ای دارد، اما در تعین ثانی آن نقطه باز شده، حالت الفی می‌یابد.

وقت

وقت از اصطلاحات مهم عرفانی است و همراه با حال و مقام یاد می‌شود. وقت خوش عارفانه همانا نوعی «بی‌وقتی» و رها شدن از سیطرهٔ زمان و مکان است. وقت ظرف شهود و مشاهدهٔ عارف است.

بحر معلق

بحر معلَّق کنایه از آسمان است که در اول بیت به آن تصریح شده است. «تکیه آن به که برین بحر معلق نکنیم» یعنی چون آسمان بدخواه اهل هنرست، بهترست که بر او اتکا و اعتماد نکنیم.

طامات

طامات در اصطلاح به معنای ادعاهای بزرگ و دعوی کرامت‌ها و خوارق عادات که سخت عجیب و نادر نماید است.

سلطان ازل

سلطان ازل یا استاد ازل یعنی خداوند. مولانا در غزل‌های شمس گوید:

بلبل

بلبل یا هزار، مرغ چمن، مرغ خوشخوان، مرغ سحر، عندليب، نام مرغی است از تيره گنجشکها با چهچهه دل‌انگیز و نغماتی موزون. و از قهرمانان هميشه حاضر غزل فارسی به ويژه غزل سعدی و حافظ.