عرفان وحکمت
در پرتو قرآن وعترت
پرسش و پاسخ
  • مقاله

    بخش مقالات و یادداشتها دربرگیرنده نوشته‌های علمی‌ای است که شرائط درج در بخش دانشنامه را ندارد.
    مقاله متنی علمی است که نسبة طولانی و دارای ارجاعات و تحقیق باشد.
    یادداشت یا فیش متن علمی کوتاهی است که می‌تواند در دراز مدت تأمین کننده محتوای یک مقاله باشد.
  • دانشنامه

    دانشنامه، به ارائه مباحث علمی کلی و جامع مربوط به یک مدخل می‌پردازد.
    منظور از مدخل در اینجا یک اصطلاح (مانند: توحید افعالی، اعیان ثابته و...) یا اسم خاص (کتاب، شخصیت و ...) یا موضوع خاص (مانند: ادله وحدت وجود، تاریخ فلسفه، ...) است که به طور طبیعی در فضای مجازی مورد جستجو قرار می‌گیرد.
    در ذیل مدخل‌ها می‌توانید به فهرست مقالات، یادداشتها و پرسش و پاسخهای مرتبط با آن موضوع نیز دست پیدا کنید. بخشی از محتوای مدخل‌ها برگرفته‌ای از یک متن دیگر است که می‌توانیداز طریق عنوان «متن اصلی» به آن مراجعه کنید.
عرفان و حکمت > پرسش و پاسخ > می‌توانم از جناب آقای وکیلی بپرسم چرا از منتقدان سلسله جلیله نعمت اللهی گنابادی هستند؟ و نسبت به چه چیزی در این سلسله منتقد هستند؟

می‌توانم از جناب آقای وکیلی بپرسم چرا از منتقدان سلسله جلیله نعمت اللهی گنابادی هستند؟ و نسبت به چه چیزی در این سلسله منتقد هستند؟

می‌توانم از جناب آقای وکیلی بپرسم چرا از منتقدان سلسله جلیله نعمت اللهی گنابادی هستند؟ و نسبت به چه چیزی در این سلسله منتقد هستند؟

حاج شیخ محمد حسن وکیلی
پاسخ:۱

تفصیل این مساله را در جلسات نقد تصوف عرض کرده‌ام ولی اجمالا اعتراضاتی که به گنابادیه هست چند دسته است:

۱- یک دسته ایرادهای بی‌اساس مثل انتسابشان به مرحوم معروف کرخی و جنید و شاه نعمِت الله ولی و ... یا وحدت وجود و فنا و ...

۲- یک دسته دیگر مسأله شریعت‌مدار نبودن فرقه است که اعتراض واردی است و نه فقط عوام ایشان بلکه خواصشان نیز تابع محض شریعت نیستند و حتی حاضرند برای امور غیر شرعی مثل عشریه گرفتن یا سبیل بلند نمودن یا ریش تراشیدن یا سجده کردن توجیه بتراشند.

راه سلوک راه عبودیت است و معنا ندارد که چیزی مبغوض شارع مقدس باشد و انسان مداومت بر فعل آن نماید حتی اگر مکروه باشد نه حرام

کلاً مراعات احکام شرع در ایشان در هر نسلی رو به ضعف است و امروزه حتی احکام روابط مرد و زن را هم بسیاری از ایشان مراعات نمی‌کنند

۳- دسته دیگر مربوط به سلسله خانوادگی اقطاب سلسله است که بدون داشتن شرائط این منصب خطیر را به یکدیگر منتقل می‌کنند که این امر چون به بررسی مسائل شخصی افراد منجر می شود بنده در جلسات نقد هم وارد آن نشده‌ام ولی به هر حال بی اعتباری اجازه‌نامه‌ها و اطمینان آور نبودن آن مورد توافق همه اهل علم است و دستگیری یا احراز اذن می خواهد یا وجود علائم کمال که هر دو آن در نسلهای متاخر مسلماً مفقود است.

حقیر به مرحوم شاه نعمت الله و بزرگانی مثل ملاعبدالصمد همدانی و مرحوم کبودرآهنگی ارادت دارم و نسبت به نسل‌های بعد از مرحوم کبودرآهنگی (مانند حاج زین العابدین شیروانی و زین العابدین شیرازی و طاووس العرفاء و سلطان‌علی گنابادی واقعاً مترددم و از طریق تاریخ علی رغم مطالعه فراوان نتوانستم قضاوتی درباره ایشان پیدا کنم ولی متأخرین گنابادیه علائم عدم کمال در میانشان به راحتی قابل احراز است.

۴ - برخی از اشکالات دیگر این فرقه نیز مربوط به نوع تعاملات اجتماعی ایشان خصوصاً در دوره اخیر است که باز هم چون این مسأله به قضایای شخصیه کشیده می‌شود حقیر بر آن تاکید نمی کنم.

برای روشن شدن انحراف این گروه همان دسته دوم اشکالات کافی است.